De eerste 24 uur van een crisis: blijven of vertrekken?
Laatst gecontroleerd:
Een vooraf gemaakt plan helpt je om bij een crisis snel afspraken en betrouwbare informatie terug te vinden. Deze pagina gaat over de eerste 24 uur van een crisis: het eerste uur, de keuze om te blijven of te gaan, en wat er in een vluchttas hoort.
Het eerste uur: rust, informatie, veiligheid
Checklist voor het eerste uur:
- Veiligheid van mensen — is iedereen in huis oké?
- Informatie — volg NL-Alert, de regionale publieke omroep en de officiële kanalen van je gemeente of veiligheidsregio.
- Contact met familie — liever een kort bericht (sms) dan bellen; netwerken raken snel vol
- Geen geruchten — deel geen ongecontroleerde berichten op social media
Bron: Rijksoverheid — what to do during a disaster, https://www.rijksoverheid.nl/vraag-en-antwoord/veiligheidsregios-en-crisisbeheersing/wat-moet-ik-doen-bij-een-ramp, geraadpleegd op
Bron: NL-Alert — how it works, https://www.nl-alert.nl/zo-werkt-nl-alert, geraadpleegd op
Bron: Denk vooruit — radio, https://www.denkvooruit.nl/bereid-je-voor/zo-krijg-je-een-waarschuwing/radio, geraadpleegd op
Volg de aanwijzingen voor de specifieke situatie. Soms moet je schuilen, soms evacueren. Is er direct gevaar in je woning, breng jezelf dan meteen in veiligheid.
Bron: Rijksoverheid — what to do during a disaster, https://www.rijksoverheid.nl/vraag-en-antwoord/veiligheidsregios-en-crisisbeheersing/wat-moet-ik-doen-bij-een-ramp, geraadpleegd op
Thuisblijven of vertrekken? Zo beslis je
Volg de aanwijzingen voor de specifieke situatie. Soms moet je schuilen, soms evacueren. Is er direct gevaar in je woning, breng jezelf dan meteen in veiligheid.
Bron: Rijksoverheid — what to do during a disaster, https://www.rijksoverheid.nl/vraag-en-antwoord/veiligheidsregios-en-crisisbeheersing/wat-moet-ik-doen-bij-een-ramp, geraadpleegd op
| Situatie | Advies (richtlijn) |
|---|---|
| Algemene onrust, geen specifiek bevel | Officiële informatie volgen; geen beslissing op geruchten |
| Sirenealarm of instructie om te schuilen | Naar binnen, ramen en deuren dicht, mechanische ventilatie uit — zie Schuilen in huis |
| Officieel evacuatiebevel | Vertrekken via aangewezen routes |
Bron: Rijksoverheid — siren instructions, https://www.rijksoverheid.nl/vraag-en-antwoord/veiligheidsregios-en-crisisbeheersing/wat-moet-ik-doen-als-de-sirene-gaat, geraadpleegd op
Maak de keuze niet op basis van geruchten.
De eerste 24 uur: tijdlijn
0–1 uur
- Mensen veilig; officiële info; kort bericht naar familie
- Zaklamp, radio en powerbank klaarzetten
1–6 uur
- Water en eten controleren
- Telefoons opladen; stroom sparen (helderheid omlaag, apps dicht)
- Buren checken — vooral ouderen of alleenwonenden
- Kort logboek bijhouden: wat gebeurde er, welke aanwijzingen kreeg je?
6–24 uur
- Voorraad en medicijnen nalopen
- Afspraakplekken en contactpersoon bevestigen
- Vluchttas controleren voor het geval je weg moet
- Kind(eren) rustig en eerlijk informeren, zonder overdrijven
Vluchttas: wat neem je mee als je weg moet?
Een vluchttas is anders dan het noodpakket thuis: licht, draagbaar, per persoon, klaar bij de deur.
Vluchttas checklist
Meenemen
Je vinkjes worden alleen op dit apparaat bewaard.
Bron: Denk vooruit — official kit list, https://www.denkvooruit.nl/bereid-je-voor/stel-je-noodpakket-samen, geraadpleegd op
Bron: Rijksoverheid — what to do during a disaster, https://www.rijksoverheid.nl/vraag-en-antwoord/veiligheidsregios-en-crisisbeheersing/wat-moet-ik-doen-bij-een-ramp, geraadpleegd op
Bron: Denk vooruit — drinking water, https://www.denkvooruit.nl/risicos/risicos-in-nederland/drinkwater, geraadpleegd op
Voor de thuisvariant en uitleg per categorie: wat moet er in een noodpakket zitten.
Afspraken met je gezin: communicatieplan
Spreek dit van tevoren af:
- 2 ontmoetingsplekken: één dichtbij huis, één buiten de buurt
- 1 contactpersoon buiten de regio (of in het buitenland)
- Afspraken voor kinderen op school of opvang
- Afspraken voor huisdieren
- Alle nummers ook op papier
Evacueren: zo doe je het veilig
- Volg officiële routes en instructies
- Volg bij evacuatie de instructies over gas, water en stroom. Doe dit alleen als het veilig kan en stel een noodzakelijke vlucht niet uit.
- Laat je contactpersoon weten dat je vertrekt
- Neem huisdieren mee (tenzij instructies anders luiden)
- Reizen met kinderen, ouderen of beperkte mobiliteit: extra tijd, medicijnen, hulpmiddelen
Bron: Rijksoverheid — what to do during a disaster, https://www.rijksoverheid.nl/vraag-en-antwoord/veiligheidsregios-en-crisisbeheersing/wat-moet-ik-doen-bij-een-ramp, geraadpleegd op
Twijfel je over spullen versus plan? Zie ook noodpakket kopen: waar let je op. Printbare basislijst: gratis noodpakket checklist PDF.
Na de eerste 24 uur
Blijf je langer thuis? Bouw dan door op een noodvoorraad thuis.
Praat met kinderen kort, rustig en eerlijk. Beloof geen dingen die je niet kunt waarmaken. Houd zoveel mogelijk een gewoon ritme (eten, slapen, een spel zonder stroom).
Een plan voor de eerste 24 uur
Gepland voor de Plan B Gids (PDF): een invulbaar communicatie- en evacuatieplan, plus scenario’s voor thuisblijven of vertrekken. De gids is nog in ontwikkeling. Meld je aan voor de wachtlijst en we laten het je weten zodra hij klaar is.
Veelgestelde vragen
Wat is NL-Alert?
NL-Alert is het alarmmiddel van de overheid. Het bericht vertelt wat er aan de hand is, wat je moet doen en waar je meer informatie vindt.
Werkt mijn telefoon nog bij stroomuitval?
Het netwerk kan overbelast of beperkt zijn. Een opgeladen powerbank en een radio helpen. Stuur liever een kort bericht dan te bellen.
Wat neem ik mee voor mijn kind?
Medicijnen of speciale voeding, een knuffel of boekje, wisselkleding, en duidelijke afspraken over waar je elkaar vindt.
Wanneer moet ik evacueren?
Volg de aanwijzingen voor de specifieke situatie. Soms moet je schuilen, soms evacueren. Is er direct gevaar in je woning, breng jezelf dan meteen in veiligheid.
Wat als ik geen auto heb?
Plan openbaar vervoer, fiets, of lopen langs officiële routes. Spreek af met buren of familie. Een lichte vluchttas is dan extra belangrijk.
Deze gids vervangt geen officiële instructies. Volg altijd de aanwijzingen van de overheid.